{"id":60187,"date":"2022-06-04T10:55:38","date_gmt":"2022-06-04T08:55:38","guid":{"rendered":"http:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/?p=60187"},"modified":"2022-06-07T07:57:15","modified_gmt":"2022-06-07T05:57:15","slug":"bohaterowie-czerwonych-sztandarow-ale-ktorzy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/?p=60187","title":{"rendered":"Bohaterowie Czerwonych Sztandar\u00f3w… Ale kt\u00f3rzy?"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a>4 czerwca<\/strong>, czyli rocznica pseudowolnych wybor\u00f3w z 1989 r.<\/strong>, do jakich dosz\u0142o w wyniku zawarcia uk\u0142adu z komunistami w Polsce, to dobry dzie\u0144, \u017ceby przypomnie\u0107, \u017ce piewcy totalitaryzmu komunistycznego dawno powinni le\u017ce\u0107 na \u015bmietniku wraz z ca\u0142\u0105 ich utopijn\u0105 otoczk\u0105, cho\u0107by w postaci pomnik\u00f3w i obelisk\u00f3w. Dzisiaj o takim obelisku z centrum miasta w artykule dr. Tomasza Forto\u0144skiego<\/strong>.<\/p>\n

Bohaterowie Czerwonych Sztandar\u00f3w\u2026 Ale kt\u00f3rzy?<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>Kilka dni temu na \u0142amach jednego z portali informacyjnych opublikowany zosta\u0142 tekst, w kt\u00f3rym doniesiono o usuni\u0119ciu dw\u00f3ch pomnik\u00f3w sowieckich w D\u0105browie G\u00f3rniczej: Pozbyli si\u0119 pomnik\u00f3w Armii Czerwonej, ale Czerwone Sztandary zostaj\u0105<\/em><\/a> (onet.pl). <\/span>Podkre\u015blono przy tym, \u017ce taki los omin\u0105\u0142 ulokowany w reprezentacyjnym rejonie miasta monument ,,Bohater\u00f3w Czerwonych Sztandar\u00f3w\u2019\u2019<\/strong><\/span>. Pisz\u0105cy tekst przytoczy\u0142 dwa przeciwstawne punkty widzenia, co do dalszych los\u00f3w tego obiektu. Uwa\u017cna lektura obu stanowisk pozwala stwierdzi\u0107, \u017ce racja w tej kwestii le\u017cy po stronie IPN-u.<\/strong><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>Zanim przejd\u0119 do wskazania konkretnych argument\u00f3w chcia\u0142bym rozpocz\u0105\u0107 od stwierdzenia, \u017ce tocz\u0105ca si\u0119 wojna na Ukrainie pokaza\u0142a prawdziwe oblicze wsp\u00f3\u0142czesnej Rosji, ch\u0119tnie odwo\u0142uj\u0105cej si\u0119 do sowieckiego dziedzictwa. Wszak W\u0142odzimierz Putin<\/strong> przyzna\u0142 otwarcie, \u017ce rozpad Zwi\u0105zku Sowieckiego<\/strong><\/span> by\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 katastrof\u0105 geopolityczn\u0105 XX-wieku. To przecie\u017c w trakcie tej wojny Rosjanie stosuj\u0105 sowieckie metody jej prowadzenia, czyli masowe gwa\u0142ty, egzekucje i mordy. Wreszcie, pojawiaj\u0105ce si\u0119 sugestie dotycz\u0105ce przywr\u00f3cenia flagi z sierpem i m\u0142otem s\u0105 wymownym dowodem na to, \u017ce komunizm w tym pa\u0144stwie nigdy nie zosta\u0142 wypleniony. Maj\u0105c na uwadze, do jakich zbrodni dochodzi\u0142o w przesz\u0142o\u015bci w imi\u0119 tej ideologii, doko\u0144czenie dekomunizacji przestrzeni publicznej jest rzecz\u0105 priorytetow\u0105. Jednym z symboli systemu s\u0142usznie minionego jest wspomniany pomnik ,,Bohater\u00f3w Czerwonych Sztandar\u00f3w\u2019\u2019<\/span><\/strong>.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>Zaprezentowane w artykule stanowisko w\u0142adz miejskich sprowadza si\u0119 do tego, \u017ce monument ten odwo\u0142uje si\u0119 do wydarze\u0144 zwi\u0105zanych z niepodleg\u0142o\u015bciowymi d\u0105\u017ceniami ruchu socjalistycznego w D\u0105browie G\u00f3rniczej z roku 1905 oraz lat 1916-1918. Odnotowano: ,,na pocz\u0105tku ubieg\u0142ego stulecia miasto by\u0142o miejscem robotniczych wyst\u0105pie\u0144 i walk o odzyskanie pa\u0144stwowej suwerenno\u015bci. Ich organizatorem by\u0142a g\u0142\u00f3wnie Polska Partia Socjalistyczna, kt\u00f3rej hymnem by\u0142a pie\u015b\u0144 „Czerwony Sztandar”. To zwi\u0105zani z ni\u0105 dzia\u0142acze tworzyli najpierw Legiony Polskie, a potem zr\u0119by lokalnej administracji po odzyskaniu przez Polsk\u0119 niepodleg\u0142o\u015bci. Tym samym pomnik nie gloryfikuje komunizmu, Armii Czerwonej czy Zwi\u0105zku Sowieckiego\u2019\u2019<\/span><\/em>. Z kolei zdaniem IPN-u ,,sporny pomnik zosta\u0142 ods\u0142oni\u0119ty 8 listopada 1970 r. w ramach obchod\u00f3w 53. rocznicy wybuchu rewolucji bolszewickiej w Rosji”<\/strong><\/em>. W tym wypadku stanowisko IPN-u jest nie do podwa\u017cenia. \"\"<\/a>Ods\u0142oni\u0119cie pomnika by\u0142o jednym z punkt\u00f3w programu obchod\u00f3w tej rocznicy, co potwierdzaj\u0105 zachowane dokumenty archiwalne<\/strong> (Archiwum Pa\u0144stwowe w Katowicach, zesp\u00f3\u0142: Komitet Miejski PZPR w D\u0105browie G\u00f3rniczej, sygn. 145, k. 255-257). Ma\u0142o tego, zaproszenia na ods\u0142oni\u0119cie pomnika by\u0142y przygotowane i wysy\u0142ane przez PZPR, o czym mo\u017cemy przekona\u0107 si\u0119 przegl\u0105daj\u0105c zas\u00f3b strony internetowej ,,Dawna D\u0105browa\u2019\u2019 (http:\/\/dawnadabrowa.pl\/<\/a>):<\/span><\/p>\n

Tym samym wszelkie inne interpretacje dnia 8 listopada, takie jak np. tworzenie w\u0142adzy polskiej w D\u0105browie G\u00f3rniczej, wydaj\u0105 si\u0119 by\u0107 wygodnym pretekstem do obrony pomnika.<\/strong> Podobnie jak to, \u017ce monument zosta\u0142 zadedykowany dzia\u0142aczom PPS<\/strong>, walcz\u0105cym o odzyskanie niepodleg\u0142o\u015bci. W szerokiej relacji z tej ,,uroczysto\u015bci\u2019\u2019, opublikowanej na \u0142amach ,,Wiadomo\u015bci Zag\u0142\u0119bia\u2019\u2019 (nr 46 z 13 XI 1970) pojawi\u0142a si\u0119 nast\u0119puj\u0105ca uwaga:<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>,,W D\u0105browie G\u00f3rniczej odby\u0142a si\u0119 podnios\u0142a uroczysto\u015b\u0107 ods\u0142oni\u0119cia pomnika ,,Bohater\u00f3w Czerwonych Sztandar\u00f3w\u2019\u2019, zbudowanego wysi\u0142kiem spo\u0142ecze\u0144stwa miasta, dla upami\u0119tnienia ludzi oddanych sprawie socjalizmu. Bezimiennych bohater\u00f3w, kt\u00f3rzy pod czerwonymi sztandarami Zwi\u0105zku Robotnik\u00f3w Polskich, SDKPiL, KPRP, KPP, PPR i PZPR walczyli o now\u0105 sprawiedliwo\u015b\u0107 spo\u0142eczn\u0105 i o socjalistyczn\u0105 ojczyzn\u0119\u2019\u2019<\/strong><\/span><\/em><\/p>\n

\"\"<\/a>Wspominany tytu\u0142 prasowy trzyma\u0142 w tym czasie oficjaln\u0105 lini\u0119 polityczn\u0105. Tym samym ryzyko b\u0142\u0119du zwi\u0105zanego z niewskazaniem sztandaru PPS<\/strong> jest iluzoryczne. Nie by\u0142 to przypadek, o czym \u015bwiadczy pobie\u017cna lektura \u017cyciorys\u00f3w ,,zas\u0142u\u017conych dzia\u0142aczy ruchu robotniczego\u2019\u2019<\/span><\/em>, kt\u00f3rzy pojawili si\u0119 na ods\u0142oni\u0119ciu pomnika:<\/span><\/p>\n

– Jakub D\u0105bski (cz\u0142onek PPS, kt\u00f3ry agitowa\u0142 za wsp\u00f3\u0142prac\u0105 z komunistami; od 1922 roku cz\u0142onek KPRP<\/span>)\u00a0\u00a0<\/strong><\/span><\/p>\n

– J\u00f3zef Skalski (komisarz Czerwonej Gwardii; od 1943 roku cz\u0142onek PPR<\/span>)<\/strong><\/span><\/p>\n

– J\u00f3zefa Schabowa (od 1918 roku cz\u0142onek KPRP<\/span>)<\/strong><\/span><\/p>\n

– Pawe\u0142 Targosz (od 1922 roku cz\u0142onek KPRP<\/span>; w II RP wielokrotnie aresztowany za komunizm; podczas II wojny \u015bwiatowej walczy\u0142 w szeregach Armii Czerwonej)<\/strong><\/span><\/p>\n

Co do Czerwonej Gwardii<\/span>, to zar\u00f3wno ona jak i Rady Delegat\u00f3w Robotniczych by\u0142y organizacjami wywrotowymi i antypa\u0144stwowymi.<\/strong> \u015awiadczy o tym ich finalne rozwi\u0105zanie w 1919 roku. Odwo\u0142anie do akcji strajkowej z pierwszych miesi\u0119cy odrodzonej RP<\/strong> jest z kolei swoistym st\u0105paniem po grz\u0105skim gruncie. W tym wypadku nale\u017cy postawi\u0107 pytanie o ewentualne konotacje prowodyr\u00f3w tych ruchawek, gdy\u017c w obliczu wyzwa\u0144, przed kt\u00f3rymi stan\u0119\u0142a odrodzona RP<\/strong> (przede wszystkim walka o granic\u0119) wszelki zam\u0119t by\u0142 na r\u0119k\u0119 Niemcom i Rosji, z pewno\u015bci\u0105 nie pa\u0144stwu polskiemu. Warto r\u00f3wnie\u017c wspomnie\u0107, \u017ce PPR<\/span>, kt\u00f3rej cz\u0142onkowie pojawili si\u0119 pod pomnikiem 8 listopada 1970 roku, doprowadzi\u0142a do faktycznej pacyfikacji PPS (g\u0142\u00f3wnie za pomoc\u0105 agent\u00f3w kieruj\u0105cych PPS w stron\u0119 scalenia z PPR<\/span>). Z tego powodu przypuszczenie, \u017ce decyduj\u0105cy o obliczu PZPR<\/span> PPR-owcy \u00a0zadedykowali monument dzia\u0142aczom stronnictwa, kt\u00f3re rozpracowali, wydaje si\u0119 by\u0107 swoistym curiosum.<\/strong> \"\"<\/a>Z tych powod\u00f3w nale\u017cy skonstatowa\u0107, \u017ce POMNIK ZOSTA\u0141 ODS\u0141ONI\u0118TY PRZEZ KOMUNIST\u00d3W KOMUNISTOM.<\/strong><\/span><\/p>\n

Przytoczony przeze mnie artyku\u0142 rozwiewa r\u00f3wnie\u017c w\u0105tpliwo\u015bci, co do pierwotnej tablicy informacyjnej. Zgodnie z relacj\u0105 prasow\u0105 zosta\u0142a ona umieszczona u st\u00f3p pomnika. Widoczny na niej napis brzmia\u0142:<\/span><\/p>\n

,,Tw\u00f3rcom wielkich dziej\u00f3w proletariackich, bojownikom o narodowe i spo\u0142eczne wyzwolenie, ich pracy, walce, ofierze z\u0142o\u017conej z krwi i \u017cycia. Tym, kt\u00f3rzy prowadzili klas\u0119 robotnicz\u0105, do walki z wyzyskiem i przemoc\u0105, z faszyzmem i okupantem hitlerowskim. Ich m\u0119cze\u0144stwu i p\u0142omiennemu umi\u0142owaniu POLSKI LUDOWEJ <\/strong>(pogrubione celowo przeze mnie)<\/span>, kt\u00f3r\u0105 wywalczyli, zbudowali na chwa\u0142\u0119 dni naszych tw\u00f3rczej patriotycznej pracy, budowniczym socjalizmu, ojcom naszym, synom i c\u00f3rkom. Spo\u0142ecze\u0144stwo D\u0105browy G\u00f3rniczej, listopad 1970\u2019\u2019.<\/strong><\/span><\/p>\n

Na marginesie pomnika warto pochyli\u0107 si\u0119 jeszcze nad reliktami PRL-u, widocznymi na szyldach nazw ulic. Zacznijmy od ulicy W\u0142odzimierza Majakowskiego<\/span>. Doprawdy ci\u0119\u017cko uwierzy\u0107, \u017ce patronem jednej z wa\u017cniejszych arterii w mie\u015bcie jest w dalszym ci\u0105gu wieszcz, kt\u00f3ry za \u017cycia by\u0142 szczerym sowieckim patriot\u0105:<\/span><\/p>\n

Wyci\u0105gam ze spodni szerokich,<\/em>
\nprzed \u015bwiatem rozk\u0142adam \u2013 \u0142adunku bezcennego fracht.
\nCzytajcie, zazdro\u015b\u0107cie,
\njam obywatel
\nZwi\u0105zku Republik Rad<\/em><\/span><\/p>\n

To przecie\u017c W. Majakowski<\/span> stwierdzi\u0142 w kolejnej liryce:<\/span><\/p>\n

Jednostka \u2013 zerem, jednostka \u2013 bzdur\u0105,<\/em>
\nsama \u2013 nie ruszy pi\u0119ciocalowej k\u0142ody,
\ncho\u0107by i wielk\u0105 by\u0142a figur\u0105<\/em><\/span><\/p>\n

S\u0142owa te by\u0142y bod\u017acem do pope\u0142nienia nawet najwi\u0119kszej zbrodni, wszak jednostka jest tylko bzdur\u0105. Wreszcie, W. Majakowski<\/span> jest w\u0105tpliwym patronem r\u00f3wnie\u017c dla samej lewicy, gdy\u017c Ryszard Pipes w swoim monumentalnym dziele dotycz\u0105cym rewolucji rosyjskiej odnotowa\u0142, \u017ce ten piewca proletariatu op\u0142ywa\u0142 w luksusach, o jakich wsp\u00f3\u0142cze\u015bni celebryci mogliby tylko pomarzy\u0107\u2026<\/span><\/p>\n

Pozosta\u0142e nazwy ulic nie wymagaj\u0105 szerszego komentarza, tj. ulica Jerzego Gagrina<\/span>, Walentyny Tierieszkowej<\/span> oraz Komuny Paryskiej<\/span>. Dwaj pierwsi patroni byli obywatelami ZSRS<\/span><\/strong>, a sam fakt ich obecno\u015bci w kosmosie nie jest wystarczaj\u0105cym argumentem za ich dalszym istnieniem. Podobnie z dwucz\u0142onow\u0105 nazw\u0105 ulicy, kt\u00f3rej jednym z element\u00f3w jest s\u0142owo ,,komuna\u2019\u2019\u2026<\/span><\/p>\n

Na zako\u0144czenie wypada przypomnie\u0107, ze sztandar PZPR<\/strong><\/span> zosta\u0142 wyprowadzony w 1990 roku. Najwy\u017cszy czas, \u017ceby resztki tamtego systemu \u2013 podobnie jak partia \u2013 trafi\u0142y na \u015bmietnik historii\u2026<\/span><\/p>\n

dr Tomasz Forto\u0144ski<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

4 czerwca, czyli rocznica pseudowolnych wybor\u00f3w z 1989 r., do jakich dosz\u0142o w wyniku zawarcia uk\u0142adu z komunistami w Polsce, to dobry dzie\u0144, \u017ceby przypomnie\u0107, \u017ce piewcy totalitaryzmu komunistycznego dawno powinni le\u017ce\u0107 na \u015bmietniku wraz z ca\u0142\u0105 ich utopijn\u0105 otoczk\u0105, cho\u0107by w postaci pomnik\u00f3w i obelisk\u00f3w. Dzisiaj o takim obelisku z centrum miasta w artykule […]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[3],"tags":[],"class_list":["post-60187","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-polityczne"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60187","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=60187"}],"version-history":[{"count":28,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60187\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":60318,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/60187\/revisions\/60318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=60187"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=60187"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/grzegorzjaszczura.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=60187"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}